NR Governance Kennisbank

Een openbare schat aan informatie

Alles wat er op het gebied van governance toe doet, verzamelen we in de NR Governance Kennisbank: observaties, onderzoek, boekbesprekingen, checklists en best practices. De Kennisbank is zo rijk en breed omdat we deze niet alleen vullen. Partners waaronder BDO, Berenschot, Custom Management, EY, Van Doorne, GITP, KPMG, NVTZ en PwC, diverse universiteiten, MVO Nederland en ICT Office delen hun kennis op het gebied van corporate governance, wetgeving & jurisprudentie, finance & accounting, risicomanagement, cultuur & gedrag, management en leiderschap.

De NR Governance Kennisbank is sectoroverschrijdend en online vrij toegankelijk voor commissarissen, toezichthouders, bestuurders, ondernemingsraden en hun adviseurs.

Best practice

Driekwart van de bestuurders en commissarissen denkt dat hun organisatie effectief reageert als morgen een crisis toeslaat. In werkelijkheid is minder dan de helft van de organisaties daadwerkelijk klaar voor een crisis, zo blijkt uit onderzoek van Deloitte onder 300 boardmembers wereldwijd. Welke concrete stappen kunnen organisaties zetten om wel voorbereid te zijn op een crisis?

Governance

De zachte, maar sturende hand van gouvernante Maria in de film The Sound of Music bracht de Von Trapp-kinderen weer in het gareel. Conny Westdijk-Wilkes, vennoot van Custom Management, trekt de parallel met governance en schetst welke leiderschapslessen ceo’s en hun commissarissen van deze interim-bestuurder avant la lettre kunnen leren.

Boekbespreking

Onechtheid in de boardroom leidt tot een schadelijk spel om macht en succes. Arjan Eleveld schreef met Echt! een helder, toegankelijk en confronterend boek om politiek spel bespreekbaar te maken, aldus recensent Jacques Gerards van Bureau Bestuurlijk Advies.

Commissarissen in de media

Commissarissen in de media

Mutaties

Olga Zoutendijk wordt de nieuwe voorzitter van de raad van commissarissen van ABN Amro. Bert Meerstadt is juist per direct opgestapt als commissaris van de bank (en bij Lucas Bols). Daarmee is hij de eerste commissaris die struikelt over de Panama Papers.

Tech-commissaris

Volgens PwC’er en technologiespecialist Jeroen van Hoof moeten commissarissen zich verdiepen in nieuwe technologieën als 3D-printing, cloud computing en onbemande voertuigen. Die technologieën zijn al verder ontwikkeld of worden meer gebruikt dan de meeste mensen denken.

Governance

De Monitoring Commissie verzet de bakens in de herziening van de Nederlandse Corporate Governance Code slechts beperkt. Het nemen van eigen verantwoordelijkheid van bestuurders en commissarissen komt onvoldoende terug, aldus John Hijmans, partner Risk Advisory Services van BDO Accountants & Adviseurs.

Remuneratie

De commissie-Van Manen introduceert in het consultatiedocument herziening Corporate Governance Code een bepaling die beoogt bestuurders directer te betrekken bij hun eigen beloning. Paula Kager, beloningsspecialist bij PwC, People and Organisation ziet een aantal belangrijke voordelen.

Governance Code

Constant van Tuyll van Serooskerke en Maarten Appels van Van Doorne vragen zich af of door de introductie van een best practice bepaling de positie van de raad van commissarissen in relatie tot de Exco verduidelijkt is? ‘Wij menen dat hoewel met de introductie in de Code het Exco-bestuursmodel de aandacht krijgt die het verdient, de best practice inhoudelijk best iets verder zou mogen gaan.’

Governance

KPN, Unit4 en Nutreco hebben de voor Nederland relatief nieuwe ‘speciale commissie’ al gebruikt. Deze commissie krijgt mogelijk ook een plek in de nieuwe governancecode. Philippe Hezer van Houthoff Buruma pleit ervoor om alleen commissarissen in die commissie te zetten en geen bestuurders.

‘De praktijk zal het leren’

De Fit & Proper-toets mag niet tot een uitholling van de rol van de raad van commissarissen leiden. ‘We moeten goed monitoren of negatieve bijeffecten vragen om tijdige bijsturing en bijstelling op basis van ervaringen in de praktijk’, waarschuwt Peter Mulder, regio directeur/senior consultant GITP Bestuur & Toezicht.

Interview

CSR (Corporate Social Responsibility) in de boardroom is in opkomst. De consument vraagt erom. Voor de overheid is het een harde voorwaarde voor zakendoen, en grote bedrijven eisen het van hun ketenpartners. Ondernemen is steeds meer: maatschappelijk verantwoord ondernemen. Reden genoeg om je als toezichthouder voor te laten lichten over het belang en de mogelijkheden van CSR, vindt Olaf Smits van Waesberghe. Het Europese congres op 25 mei over CSR is daarvoor een uitgelezen kans. “Als iets bijdraagt aan de groei van je bedrijf, is het relevant.”

Toolkit Toezicht Zorg

De auditcommissie houdt in het  bijzonder toezicht op het beleid van  de raad van  bestuur en adviseert de raad van bestuur en de voltallige raad van  toezicht met betrekking tot:de financiële verslaggeving;de financiering van  de organisatie, waaronder ook het treasury- beleid en het  toepassen van rente-instrumenten;de opzet en werking van  de interne risicobeheersings- en controlesystemen, waaronder de naleving van  de relevante wet-  en regelgeving en de werking van  de beginselen van  goed bestuur en de Zorgbrede Governancecode; 

Interview met Jaap van Manen

Met de herzieningsvoorstellen van de Monitoring Commissie Corporate Governance Code onder leiding van Jaap van Manen, slaat governance ook internationaal gezien nieuwe wegen in. Cultuur en lange termijn waardecreatie zijn expliciet op de agenda gezet.

On Board

De commissarissen van ING gaan er volgens het nieuwe beloningsbeleid in het jaarverslag flink op vooruit. De voorzitter van de raad van commissarissen (oud-Shell-topman Jeroen van der Veer) krijgt vanaf 2016 een jaarvergoeding van 125.000 euro (was 75.000 euro). De vergoeding van de vicevoorzitter stijgt van 65.000 euro naar 95.000 euro en die van de RvC-leden stijgt van 45.000 euro naar 70.000 euro.

Governance Radar

Wolters Kluwer-ceo Nancy McKinstry is de langstzittende ceo in Nederland (en ook een van de best verdienende). Wat is haar houdbaarheidsdatum en die van andere ceo’s?

Mutaties

Harry Koorstra is met ingang van 1 maart 2016 benoemd tot president-commissaris van SHM, de houdstermaatschappij van post-en distributiebedrijf Sandd.

Remuneratie

Commissarissen vinden dat ze een kwart meer beloning zouden moeten krijgen, zijn verdeeld over variabele beloning en vinden de angst voor vertrek van bestuurders naar het buitenland overdreven. Dat blijkt uit het Nationaal Commissarissen Onderzoek.

Remuneratie

Is het wenselijk om commissarissen deels te belonen in aandelen, zoals de commissie-Van Manen voorstelt? Paula Kager, beloningsspecialist bij PwC, People and Organisation, schetst de argumenten voor en tegen en geeft praktische handvatten voor de invoering van de nieuwe honoreringsvorm.

De zoektocht naar een nieuwe bestuurder anders ingevuld

Het benoemen van een nieuwe bestuurder is een kans, een moment om zuinig op te zijn. Wie deze kans goed benut, doet een diepe investering in de kwaliteit van andere relaties met alle betrokkenen. Naarmate beter is nagedacht, kan de window of opportunity ook beter worden benut.

Over apen en pinda's

In een gastcolumn gaat Ferdi Oyen, Oyen beheer, in op de vergelijking tussen minister en bestuurder. En concludeert. ‘Een hoger salaris is geen garantie voor een goed bestuur. Ik ben zeker niet voor luxe arbeidsovereenkomsten en te hoge salarissen, maar wel voor een faire betaling voor het te leveren werk en de daarbij horende verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid.'

Accountancy

De verantwoordelijkheden van commissarissen ten opzichte van het werk van de accountants zijn aangescherpt. Voorzitter Michael de Ridder van de Assurance-praktijk van PwC roept commissarissen op die verantwoordelijkheden actief op te pakken. ‘We moeten gezamenlijk strak in de wedstrijd zitten.’

Zonder risico’s geen groei!

Ondernemen is risico nemen, en zonder risico’s geen rendement. Maar hoe ga je daar als groot bedrijf verstandig mee om? Hoe kun je risk management veranderen van een handrem in een vliegwiel – een aanjager voor succes?

De portefeuille van…

Waarom heeft men u benaderd als/benoemd tot commissaris: welke toegevoegde waarde kunt u bieden? ‘Ik ben benaderd om mijn brede ervaring en kennis op de gebieden ICT, informatiemanagement en HR, mijn bestuurlijke ervaring en mijn ervaring op het gebied van verandermanagement.’

'Governance Code krijgt steeds meer weg van maatschappelijk statuut'

Jos Beckers, Maarten ten Kate en Geert Raaijmakers van Nauta Dutilh analyseren de voorstellen van de Monitoring Commissie, de commissie Van Manen. Volgens hen krijgt de code steeds meer weg van een maatschappelijk statuut. ‘De Commissie heeft een duidelijke agenda voor de komende consultatieronde neergelegd, waarmee een belangrijke eerste stap is gezet richting een breed gedragen, eigentijdse Code voor maatschappelijk verantwoord ondernemingsbestuur.’

Remuneratie

Bonussen liggen maatschappelijk onder vuur, zijn niet effectief in het sturen van gedrag en werken soms zelfs averechts. Tijd voor een beloningsbeleid 2.0, waarin bestuurders hun motivatie niet halen uit de hoogte van hun bonus, maar uit zichzelf en de waardering van stakeholders, aldus Deloitte-partner Caroline Zegers.

Column

Wat Hans Hoek (C3 Adviseurs en Managers) betreft, mag de agency-theorie van Jensen en Meckling direct de prullenbak in. ‘Helaas hebben we nog geen enkele theorie die het complexe spel van governance wel goed verklaart.’

Bovenbazen en de scheefgroei van hun beloning

Jacques Gerards van Bureau Bestuurlijk Advies las Bovenbazen en de scheefgroei van hun beloning van Hein Haenen en Camiel Selker. Over eroderen, manipulatie en de zoektocht naar een waardenvast (bewust met een n) toekomstig beloningsbeleid.

Zorggovernance

De dynamische ontwikkelingen in de zorg dwingen tot innovatie van het toezicht. Dat vraagt om reflectief vermogen op de eigen rol, een lerende cultuur en taakvolwassenheid van zorgtoezichthouders, aldus Siety de Jager, vennoot van Custom Management Interim Directeuren.

Corporate governance

Onlangs heeft de Monitoring Commissie Corporate Governance Code, onder leiding van Jaap van Manen, een consultatiedocument gepubliceerd met voorstellen voor herziening van de Nederlandse Corporate Governance Code. Van Doorne maakte een overzicht van de wijzigingen die het meest in het oog springen.

Corporate Governance

De Monitoring Commissie Corporate Governance Code heeft het consultatiedocument voor herziening van de code voor goed bestuur van beursgenoteerde ondernemingen gepubliceerd. Welke voorstellen doet de commissie onder voorzitterschap van Jaap van Manen?

Stakeholdermanagement

De kwaliteit van de dialoog binnen de ‘gouden governancedriehoek’ van bestuur, commissarissen en ondernemingsraad moet verder omhoog, bleek tijdens de werkconferentie van de Alliantie Medezeggenschap en Governance. Vooral de relatie tussen RvC en OR moet worden versterkt. Het dialoogmodel is een voorwaarde voor wendbare organisaties in een disruptieve economie en cruciaal voor het innovatie –en concurrentievermogen van de BV Nederland.

Governance Radar

De externe benchmark mag niet langer leidend zijn bij de vaststelling van bestuurdersbeloning. Commissarissen moeten weer primair naar het interne loongebouw kijken.

Responsible tax

Belastingontwijking ontwikkelt zich in snel tempo tot een belangrijk politiek en maatschappelijk issue. Commissarissen kunnen reputatieschade helpen voorkomen door tijdig de juiste vragen te stellen, aldus Deloitte-partner Patrick van Min.

Mutaties

Gerard Kleisterlee wordt president-commissaris ASML. Hij volgt Arthur van der Poel op in die functie.

Randvoorwaarden voor een turnaround

De oorsprong van een liquiditeitscrisis ligt vaak jaren voorafgaand aan de crisis, waarbij de inrichting en reactie van de raad van commissarissen een cruciale rol speelt. Een bespiegeling door Dolf Bruins Slot (partner Restructuring) en Edwin Weststrate (senior manager Restructuring) van EY.

Minister Jet Bussemaker (Emancipatie) opent een website die het vrouwen makkelijker moet maken om een bestuursfunctie in de top van het bedrijfsleven te bemachtigen.

Kijkt de commissaris voldoende in de keuken?

Commissarissen moeten in hun rol als toezichthouder niet slechts uitgaan van harde beheersmaatregelen. ‘Om een organisatie écht te doorgronden en risico’s zodoende beter in te kunnen schatten, is focus op gedrag en cultuur vanuit de raad van commissarissen op basis van soft controls noodzakelijk. Dat gebeurt nu beperkt’, aldus Geertje Strampel van BDO Consultants.

Cultural governance

Hoe is het gesteld met de kwaliteit van het toezicht in de culturele sector? Ervaren directeuren van culturele organisaties hun toezichthouders als een lust of een last? Executive searcher Patricia Maitland initieerde een onderzoek om de status quo in kaart te brengen en best practices te verzamelen.

Seminar

Custom Management organiseert dit voorjaar in samenwerking met MESA family business consultants een seminar over het thema: wat doe jij als commissaris als het er écht op aan komt?

Nieuwe meldplicht datalekken

De nieuwe meldplicht datalekken heeft grote gevolgen voor de bescherming van persoonsgegevens. Commissarissen moeten de veranderingen tijdig signaleren en toetsen of bestuur en organisatie adequaat kunnen handelen bij een datalek, alus Marc Elshof en Barry Breedijk van Boekel.

Boekbespreking

Wroeten in het duister, groeien naar het licht; allemaal kanjers en toch gaat het mis. Het zwarte gat van de optimale governance… Zorg voor toezicht is volgens Jacques Gerards van Best Advies een boek met ‘verrassende en verfrissende invalshoeken’.

Best Practice

Dit keer: Gijs van Rooijen (Houthoff Buruma) belicht de nieuwe termijnen voor publicatie van een jaarrekening. Inclusief de gevaren ervan voor aansprakelijkheid voor toezichthouders.

Albert Kerssies, directeur VTW:

Albert Kerssies is positief over de nieuwe fit & proper-toets, al plaatst hij wel een aantal kanttekeningen. ‘Het vertraagt het benoemingsproces en je moet oppassen dat extern toezicht niet op de stoel van het intern toezicht gaat zitten.’

Einde mythe ‘zakkenvullende commissaris’?

Volgens de NCD krijgen commissarissen een uurloon van nog geen dertig euro. Paula Kager, beloningsspecialist van PwC, kraakt een aantal kritische noten over deze berekening.

De portefeuille van...

Naam: Harry J.G. Hendriks (65 jaar); 39 jaar Philips (waaronder CEO Benelux)Nieuwe toezichtfunctie: Lid RvC Pala GroepBestaande portefeuille toezicht- en bestuursfuncties:* voorzitter RvC van CZ* lid RvC van Philips Benelux* lid RvC van Faber Halbertsma Groep* lid RvC Muziekgebouw Eindhoven* voorzitter van Raad van Toezicht van het Noord Brabants Museum* voorzitter van Stichting Ondersteuning van de Nederlandse Bach Vereniging

DNB heeft per medio december 2015 een meldpunt geopend waar medewerkers uit de financiële sector (vermoedens van) misstanden kunnen melden.Het team Employment Regulatory & Investigations van Van Doorne heeft een inzichtelijke Q&A over dit onderwerp opgesteld.

Benoemingen

Zie hieronder de commissarissen en toezichthouders die recent zijn benoemd naar aanleiding van een door NR begeleide search of bekijk alle benoemingen.